Innovatie doe je zelf, uitvinden doen de buren. Maar wie zijn die buren?

De quote kwam voorbij tijdens het lustrum van de AGGN (sorry, ik weet niet meer of Layar voorman Raimo van der Klein was, of dat Geodan-er Eduado Dias de opmerking plaatste): "innovatie is niet zelf iets uitvinden, maar het zinvol toepassen van iets dat al uitgevonden is". En vandaag las ik in de lectorale rede van Alexander Pleijter (Fontsys Hogeschool) woorden van gelijke strekking. Dus stop met zelf Willie Wortel spelen, maar kijk over de schutting om te zien of buurman of buurvrouw het wiel heeft uitgevonden waar jij een nieuwe draai aan kunt geven.

Om die reden is het altijd interessant om bijeenkomsten van andere (liefst wel enigszins aanpalende) disciplines te bezoeken. Ik heb het geluk dat zo ongeveer in mijn achtertuin Pakhuis De Zwijger staat, waar de hoofdstedelijke creatieve sector geregeld evenementen organiseert, waar Platform 31 (de opvolger van het NIROV) een aantal keer per jaar haar vaktijdschrift presenteert, waar de uitreiking van de privacyprijs "Big Brother Award" plaats heeft, waar Nederland van Boven aan de pers wordt gepresenteerd en waar de Adobe gebruikersgroep (Illustrator, Photoshop enzo) geregeld een verenigingsbijeenkomst houdt.

Allemaal onderwerpen die aan mijn vakgebied (geo-informatie) raken. Waarom? Omdat ze gaan over het toepassen van geo-informatie. Open data, datavisualisatie, ruimtelijke ordening, allemaal zaken die tegen het gebruik van geo-informatie aanschurken.

Als cartograaf heb ik dus de luxe dat het aantal aanpalende vakdisciplines bijzonder groot is, maar hoe doen mijn geo-collega's die zich geodeet of landmeter noemen dat eigenlijk. Wie zijn de buurmannen en -vrouwen bij wie zij over de schutting kijken om zich te laten inspireren? Het Koninklijk Wiskundig Genootschap? De Nederlandse vereniging voor Ruimtevaart? Ik kan het even niet bedenken, maar ben er oprecht nieuwsgierig naar!

Overigens: naast inspiratie opdoen bij aanpalende of zelfs wat verder verwijderde vakdisciplines blijft een goed gesprek met een geo-collega natuurlijk ook waardevol. Net als trouwens een mooie tentoonstelling, een goed boek of fraaie film. Be inspired!

Alle zegen komt van boven

Dit jaar was niet 5 december maar de dag er na de grote dag om naar uit te kijken: de eerste uitzending van de VPRO serie Nederland van Boven. In met name de geo-wereld klopte ons hart vol verwachting.
Worden die hoge verwachtingen nu waargemaakt?

Er werd gisteren een hele berg cijfers en feiten over de kijkers uitgestrooid: 7000 km rails, ook zoiets aan wissels. Soms werden die abstracte cijfers vertaald naar iets tastbaars: 2700 zwembaden vol water die we per dag verbruiken. Waarbij ik moeite heb om me 2700 zwembaden naast elkaar voor te stellen. Ik miste de duiding: hoe verhoudt zich dat tot 20 jaar geleden, of tot pakweg Portugal, Polen of Peru.

Nederland van Boven ziet er vooral erg geordend uit. De Amerikaanse astronauten die in de jaren zestig rondjes draaiden rond Moeder Aarde vonden haar ook "so beautiful". Als je maar genoeg afstand neemt wordt het beeld vanzelf geordend, en blijkbaar vinden we dat prettig. Het is een Nederland van "gaat u maar gerust slapen, alles is onder controle". Een bijna Balkenende-achtige of zelfs Colijniaanse boodschap. Dat is een bijzondere boodschap voor de VPRO, die met programma's als Tegenlicht en Argos toch juist de punten waar het in de maatschappij wringt onder de aandacht wil brengen.

Diverse twitteraars maakten de vergelijking met Godfrey Reggio's film Koyaanisqatsi. Da's bijzonder, omdat Koyaanisqatsi in de taal van de Hopi-Indianen juist iets betekent als "leven in gekte, leven in onrust, leven in onbalans, leven in desintegratie, een manier van leven die vraagt om een andere manier van leven". In die film wordt niet alleen van boven maar ook van beneden gekeken waardoor achter de ogenschijnlijke ordening van bijvoorbeeld de flatwijk Pruitt-Igoe in St. Louis chaos en verval blikt te liggen. Zoals in die keurig door het Groene Hart voortsnellende treinen uit NL van Boven forensen samengeperst staan, en zich in de individuele auto's in die keurige file een hoop stress zit (zoals ooit door Michiel van Erp in beeld gebracht).

't Is ook nogal een verschil of achter de beelden de dreigende muziek van Philip Glass zit, zoals in Koyaanisqatsi, of de zalvende schoolTV stem van Roel Bentz van den Berg. Had Spinvis niet de soundtrack voor NL van Boven kunnen maken?

Nog 9 afleveringen te gaan. Ik hoop nog op spectaculaire visualisaties zoals we die nog kennen uit Al Gore's "An Inconvenient Truth" én op iets meer diepgang en kritische noten. Anders blijft NL van Boven hangen in een overigens prettig visueel VVV-behang. Waarbij voor geografen de lol 'm vooral in het feest der herkenning zit: het vóórdat de commentaarstem uitlegt dat je naar de A12 kíjkt je dat zelf al geconstateerd hebt.