20 nov. 2025: PostGIS day - óók voor ArcGIS gebruikers

Begin van deze eeuw vroegen ArcGIS gebruikers keer op keer aan Esri wanneer er -naast support voor de grote commerciële enterprise RDBMS-en Oracle, SQL Server, IBM DB2 en Informix nou ook eens ondersteuning voor PostgreSQL zou komen. In 2010 was het met ArcGIS 9.3 eindelijk zover, en schreef Alex Tereshenkov er een mooie "introductie postgresql voor arcgis-ers" voor.

15 jaar later is de combinatie ArcGIS en Postgres zo ingeburgerd dat Esri het zelf als back-end gebruik voor haar ArcGIS Datastore (oneerbiedig gezegd de plek waar ArcGIS enterprise eindgebruikers hun geo-analyseresultaten kunnen opslaan zonder zich te hoeven bekommeren over datamodellen, indexen etc.)

Los van die klik-klak-klaar Datastore wordt PostgreSQL door Esri meer en meer omarmd als enterprise geodatabase, om het in ArcGIS termen te zeggen. Van oudsher levert Esri daarvoor een stukje middleware dat er voor zorgt dat geodata als eigen datatype in een database (Oracle, Postgresql, SQL Server) kan worden opgeslagen, en er spatial functies ("buffer" etc.) op kunnen worden losgelaten. Dat was en is een eigen Esri geometrie-type (ST_Geometry), los van Oracle Spatial of PostGIS geometrie-typen. Unique selling point was dat de implementatie in Oracle, Postgresql, DB2, Informix en SQL Server (vrijwel) gelijk was.

Toch kon je in plaats van die ST_Geometry er ook altijd al voor kiezen om PG_Geometry als opslagtype te kiezen, het geo-datatype dat met PostGIS meekomt (PostGIS is geen core Postgresql, maar een postgres-extensie!). Dat biedt meer mogelijkheden om geodata generiek naar verschillende clients, ArcGIS en niet-ArcGIS (QGis, GeoServer en nog heel veel meer) te ontsluiten. 

Kiezen voor PG_Geometry (en dus voor PostGIS) heeft nog een groot voordeel. De installatie van de DLL/shared library die de ST_Geometry functionaliteit bevat is erg ArcGIS en RDBMS-versie afhankelijk. Nog belangrijker: in cloud omgevingen (Microsoft Azure, AWS etc.) is het vrijwel nooit mogelijk om even een DLL naast je cloud-database te kopiëren.
PostGIS is hierin veel gemakkelijk; iedere zichzelf respecterende PostgreSQL-cloud aanbieder heeft óf PostGIS daar al standaard bij geïnstalleerd óf biedt dit via een eenvoudig aanklikbare optie aan.

Dat geldt trouwens niet alleen voor PostGIS, maar ook voor aanverwante extensies als PG_Routing, PG_Raster en zelfs Postgres FDW en nog veel meer.

Terug naar de titel van deze blogpost: PostGIS is dus zeker ook een aanrader voor ArcGIS-ers. Op 20 november 2025 organiseert OSGeo.nl ter gelegenheid van PostGIS day een studiedag, in Utrecht. Zie https://postgisdag.nl/ voor de details (s.v.p. wél even aanmelden!)

EU-US Privacy shield: een veilige oplossing voor de cloudopslag van geodata?

Ongeveer een jaar geleden legden de EU-juristen een bom onder de Safe Harbor regeling. Dat was de afspraak tussen de VS en Europa waarmee Amerikaanse bedrijven plechtig konden beloven alle Europese normen ten aanzien van privacy bij de opslag van data keurig na te volgen. De -onder het mom van terrorismebestrijding- grijpbare arm van de Amerikaanse overheid hing als te grote schaduw boven de overzeese opslag om het waarborgen van onze Europese privacy geloofwaardig te laten zijn.

Om Amerikaanse clouddiensten toch een kans te geven de EU-markt te bedienen is sinds 12 juli jl. de opvolger van de Safe Harbor, de EU-US Privacy Shield . Strenger dan zijn voorganger, met een onder meer soort van ombudsman waar je overtredingen kunt melden. Dat roept gelijk herinneringen op aan VARA-coryfee Frits Bom...

Ik had het even gemist, maar als excuus kan ik aanvoeren dat ik op dat moment in Engeland was, waar men per referendum de EU de rug had toegekeerd. Bovendien bevind ik me in goed gezelschap, ICT-jurist Arnoud Engelfriet blogde er pas ook zeer onlangs over. En in GIS-land ben heb ik er nog helemaal niets over gehoord, de enige hit op "privacy shield" + GIS  brengt me bij het bedrijf "General Information Services". Heb ik dan toch een scoop?

Want voor de opslag van onze van geodata is de wet- en regelgeving voor "opslag overzee" wel degelijk relevant. Geonovum bracht daar begin 2015 een zeer lezenswaardig boekwerkje over uit. Sindsdien is het ook bij Geonovum wat stil geworden rond dit thema. Jammer, want met het steeds verder ontwikkelen van het stelsel van basisregistraties, met linked data en allerlei andere datakoppelingen is steeds meer locatiegebonden data met een of twee datakoppelingen zodanig specifiek herleidbaar tot individuen dat het valt onder de definitie van persoonsgegevens: gegevens die direct of indirect herleidbaar zijn tot een natuurlijk persoon.Hieronder vallen ook gegevens ‘die
mede bepalend zijn voor de wijze waarop de betrokken persoon in het maatschappelijk verkeer wordt beoordeeld of behandeld’;

Waar dan wel naar toe met je data?

Het simpelste is om het binnen de hekken van de EU op te slaan; daarmee voldoe je per definitie aan in de EU geldende wet- & regelgeving. Verder houdt Brussel ook een lijst bij van landen buiten de EU die ook voldoen aan onze eisen t.a.v zorgvuldige omgang met data: naast de 3 EEA landen (Noorwegen, IJsland en Liechtenstein) van Argentinië tot Zwitserland.

Tot slot: ook broncode in een versiebeheersysteem als Git (waarin bijdragen immers worden gelabeld met naam en e-mailadres) vallen naar mijn idee onder persoonsgegevens, en zouden dus niet op servers in Amerika (Github!) gehost moeten worden. Dus maar eens even op zoek naar een Github look-a-like binnen de veilige grenzen van de EU.

De geo-weersverwachting voor 2014: wisselend bewolkt

De Sint is het land uit, dus dan mogen we ons zoetjesaan weer wagen aan voorspellingen voor het volgende jaar.

Ik zie voor 2014 veel "cloud" aan de geo-hemel.Net zoals wolken worden onderscheiden naar lage, middelbare, hoge en verticaal ontwikkelende exemplaren is zien we in de geo-lucht ook een variëteit aan cloud-oplossingen. Esri is met ArcGIS Online (AGOL) een grote speler, maar sinds 2013 begeeft ook Google zich op deze zakelijke markt: Google Maps Engine (GME) spuugt niet alleen kaarten uit die in Google Maps zelf of in Google Earth bekeken kunnen worden, het serveert ook WMS (zij het heel basaal). Ik ben benieuwd hoe dit Google wolkje zich gaat ontwikkelen. Safe software heeft er in ieder geval het volste vertrouwen in gezien het feit dat FME 2013 al ondersteuning biedt voor GME tables.

Ondertussen wordt er aan het open source front ook druk gewerkt om support voor GME in de GDAL-library in te bouwen. Omdat de GDAL-library wordt gebruikt in vrijwel alle open source geo-software (en trouwens ook in veel "closed source geo-software) ligt daarmee de GME-cloud vanuit heel veel software open.

Maar er is nog veel meer "open source cloud": het Zwitserse bedrijf Sourcepole biedt met QGisCloud een "wolkoplossing" voor QGis. CartoDB is een op open source componenten gebaseerde SaaS (software-as-a-service) oplossing die je echter zelf als lokale of regionale cloud kunt installeren. Misschien iets voor PDOK? MapBox is nog een hosting service, die vooral bekend is van de cartografische tool TileMill waar je héél mooie webkaarten mee kunt maken, zoals de deelnemers aan de TileMill workshop op de OSGeo.nl dag op 13 november jl. hebben kunnen ervaren. Daarmee komt (web)cartografie weer wat dichter bij ontwerpers, die bekend zijn met zaken als CSS en Photoshop-achtige filters.

En zoals FME het gat tussen desktop en cloud probeert te overbruggen voor geodata, zo doet Arc2Earth dat door een tool aan te bieden waarmee je vanuit ArcGIS Desktop naar alle bovengenoemde cloud oplossingen kunt serveren. Dus ook je ArcMap-mxd opzetten naar het CartoCSS van TileMill! (los van publiceren naar de cloud is dat trouwens ook interessant in het kader van de digitale duurzaamheid)

Er zijn nog vele meer wolken een aan de geo-hemel. Google maar eens op "geo" en "cloud". Is dat lastig? Welnee, die rijk geschakeerde wolkenluchten wisten Hollandse meesters als Jacob van Ruisdael in de 17e eeuw ook tot geweldige kunstwerken te inspireren!

De weg kwijt in cloudland? Pink Floyd had het daar in 1973 al over:

GIS in the cloud: door de bomen de wolken niet meer zien

Als nietsvermoedende GIS adviseur wordt je tegenwoordig van alle kanten bestookt met cloudinaanse oplossingen.
Esri bombardeert de GIS gemeenschap met de mogelijkheden van ArcGIS Online. Daarbij wordt het brede publiek, pakweg de gebruikers van al die open data die overheden tegenwoordig ruimhartig over de burgers uitstrooien ook benaderd. Maar binnenkort onder de titel "ArcGIS for Organizations" ook in een vorm waarbij ArcGIS Online een deel van je professionele geo-infrastructuur kan overnemen.

Meer functionaliteit (en dus ook meer beheerslast) bieden SAAS oplossingen zoals die Grontmij, Esri en anderen met ArcGIS Server, al dan niet met GeoWeb er boven op, leveren. De server staat niet meer bij jouw gemeente in de kelder maar in De Bilt of Rotterdam. Of misschien een kant-en-klare Portal for ArcGIS, lekker binnen de veilige firewall van je eigen organisatie. Of toch die kant-en-klare opossing liever in eigen beheer, draaiend op een virtuele EC2 server bij Amazon?

Verder timmert www.giscloud.com flink aan de weg. Ziet eruit als en voelt aan als ArcGIS Online.

En dan de data: al dat lekkers dat PDOK biedt wil je toch ook niet links laten liggen. Natuurlijk kun je dat eerst zelf in ArcGIS Online of GISCloud opnemen, maar dan ben je niet alleen dubbel werk aan het verrichten, maar wordt je cloudketen een aaneenschakeling van meer en meer schakels, en dus kwetsbaarder. Uptime uit SLA ARCGIS Online maal Uptime uit SLA PDOK maal Uptime uit je eigen infrastructuur: houd je dan nog wel wat over?

Gecompliceerde, dus leuke, ontwikkelingen. Voer voor een liefst onafhankelijke conferentie waarin al deze oplossingsaanbieders mogen aangeven hoe ze gezamelijk de ideale geo-informatieinfrastructuur vormen.